Vuurspuwende bergen bestaan tegenwoordig niet in de Eifel.

Dit was echter niet altijd zo. In het Tertiair, ongeveer 45 tot 35 miljoen jaar geleden, waren hier vulkanen actief. Ongeveer 1.000.000 jaar geleden begon dan opnieuw een vulkanische fase. Deze eindigde met de jongste uitbarsting 10.000 jaar geleden, voor geologen een seconde in de eeuwigheid.


In de Vulkaneifel werden tot dusver 350 centra met uitbarstingen geteld, ongeveer 270 hiervan uit de jongere fase. Zijn er verdere uitbarstingen van vulkanen mogelijk? Ja, want de aarde onder de Eifel is in beweging. Ieder jaar wordt de Eifel ongeveer een millimeter hoger. Op talloze plaatsen treedt kooldioxide aan het aardoppervlak of parelt in water opgelost in koolzuurhoudende bronnen, de zogenaamde 'Sauerbrunnen' en borrelende bronnen, naar boven. Geologische fysici hebben vastgesteld dat de aardkorst onder de Eifel beduidend dunner is dan anders onder continenten gebruikelijk, en ze vermoeden onder de Eifel een hete zone, waarin heet gesteente naar boven stijgt. Hieruit kan men concluderen dat de voorwaarden voor het ontstaan van vulkanen onder het aardoppervlak nog aanwezig zijn en dat men ervan kan uitgaan dat het vulkanisme in de Eifel nog lang niet verdwenen is, maar slechts een rustpauze heeft ingelast. Vulkaanuitbarstingen zijn dus mogelijk. Maar geen angst, de Vulkaneifel behoort tot de wetenschappelijk best onderzochte vulkaangebieden van de aarde en actueel tonen de meetinstrumenten geen gevaar.